ประวัติสงกรานต์ และประเพณีสงกรานต์

Home / วันสำคัญ / ประวัติสงกรานต์ และประเพณีสงกรานต์
ประเพณีสงกรานต์ วันครอบครัว วันสงกรานต์ สงกรานต์ สาดน้ำ เมษายน เล่นน้ำ

วันสงกรานต์ 2561 , ประเพณีวันสงกรานต์, เทศกาลสงกรานต์ ,เพลงวันสงกรานต์, นางสงกรานต์ 2561,กลิตเตอร์สงกรานต์,กลอนวันสงกรานต์, เที่ยวสงกรานต์ 2561

 

วันสงกรานต์ 2561
วันสงกรานต์ 2561

 

ในช่วงเดือนเมษายนเช่นนี้ ใครหลายๆ คนคงกำลังคิดถึงวันหยุดยาวประจำปีที่ยิ่งใหญ่ที่สุด นั้นก็คือ วันสงกรานต์ อย่างแน่นอน ซึ่งเป็นวันที่ถือได้ว่าเป็นวันแห่งความสุขเลยก็ว่าได้ เพราะนอกจากเราจะได้สาดน้ำเล่นกันคลายร้อน แถมยังได้หยุดยาวต่อเนื่อง 3-5 วันกันเลยทีเดียว ซึ่งคนส่วนใหญ่ใน เทศกาลสงกรานต์เช่นนี้ ก็จะร่วมกันทำบุญร่วมกันในครอบครัว ไหว้ผู้สูงอายุ เพื่อความเป็นสิริมงคลให้กับชีวิต และเล่นน้ำกันในสถานที่ต่างๆ

ซึ่งวันมหาสงกรานต์ 2561 ในปีนี้ตรงกับวันเสาร์ที่ 14 เมษายน เวลา 9 นาฬิกา 1 นาที 48 วินาที จันทรคติ ตรงกับ วันเสาร์ แรม ๑๔ ค่ำ เดือนห้า (๕) ปีจอ

วันนี้สกู๊ปเอ็มไทย จึงจะขอนำเสนอเรื่องราวที่น่ารู้ ที่เกี่ยวข้องกับ และประวัติวันสงกรานต์ มาฝากกัน

 

วันสงกรานต์ วันปีใหม่ไทย
วันสงกรานต์ วันปีใหม่ไทย

 

ประวัติวันสงกรานต์

คำว่า “สงกรานต์” มาจากภาษาสันสกฤตว่า “สํ-กรานต” ซึ่งแปลว่า ก้าวขึ้น ย่างขึ้น หรือย้ายขึ้น โดยมีนัยความหมายว่า การเข้าสู่ศักราชราศีใหม่ หรือวันขึ้นปีใหม่ นั้นเอง  โดยเทศกาลสงกรานต์ นั้นเป็นประเพณีที่มีความเก่าแก่และคนไทยสืบทอดกันมาแต่โบราณคู่กับประเพณีตรุษจีนกันเลยทีเดียว จึงได้มีการรวมเรียกกันว่า “ประเพณีตรุษสงกรานต์” ซึ่งแปลว่าการส่งท้ายปีเก่า ต้อนรับปีใหม่ นั้นเอง

วันมหาสงกรานต์

ในสมัยโบราณ คนไทยถือว่า วันขึ้น 1 ต่ำ เดือนอ้าย ซึ่งจะตรงในช่วงเดือน พฤศจิกายนหรือธันวาคม ให้เป็นวันขึ้นปีใหม่  แต่ในสมัยรัชกาลที่ 5 ได้มีการเปลี่ยนให้วันที่ 1 เมษายน เป็นวันขึ้นปีใหม่ จนต่อมาในสมัยยุค จอมพล ป. พิบูลสงคราม ในปี พ.ศ. 2483 ได้เปลี่ยนวันปีใหม่ให้เป็นวันสากล คือ วันที่ 1 มกราคม  แต่ถึงอย่างไร คนโบราณก็ยังคงคุ้นเคยกับวันปีใหม่ไทยในเดือนเมษายน จึงได้กำหนดให้วันที่ 13 เมษายน เป็นวันขึ้นปีใหม่ไทยร่วมด้วย

นางสงกรานต์ 2561 "นางมโหธรเทวี"
นางสงกรานต์ 2561 “นางมโหธรเทวี”

 

นางสงกรานต์ 2561

นางสงกรานต์ ในโบราณมีการกำหนดไว้ถึง 7 นางด้วยกัน ซึ่งแต่ละนางก็จะมีความหมาย คำทำนายที่แตกต่างกันออกไป โดยทั้ง 7 นางสงกานต์ จะประกอบไปด้วย

  1. นางทุงษะเทวี
  2. นางรากษเทวี
  3. นางโคราคเทวี
  4. นางกิริณีเทวี
  5. นางมณฑาเทวี
  6. นางกิมิทาเทวี
  7. นางมโหธรเทวี

สำหรับวันสงกรานต์ ปี 2561 นี้ นางสงกรานต์นามว่า “นางมโหธรเทวี” ทรงพาหุรัดทัดดอกสามหาว (ผักตบชวา) อาภรณ์แก้วนิลรัตน์ ภักษาหารเนื้อทราย หัตถ์ขวาทรงจักร หัตถ์ซ้ายทรงตรีศูล เสด็จยืนมาเหนือหลังนกยูง เป็นพาหนะ ซึ่งทำนายว่าปีนี้น้ำจะน้อย แต่ข้าวปลาอาหารอุดมสมบูรณ์

 

สรงน้ำพระในวันสงกรานต์
สรงน้ำพระในวันสงกรานต์

 

กิจกรรมในวันสงกรานต์

ทำบุญตักบาตร วันมหาสงกรานต์ ประชาชนจะลุกขึ้นมาตอนเช้าเพื่อที่จะจัดเตรียมอาหาร ไปตักบาตรถวายพระ พอจัดเตรียมอาหารเสร็จก็จะ บรรจงลงภาชนะมีถ้วยโถโอชามที่สวยงาม แล้วเอาวางเรียงลงในถาด เพื่อนำไปทำบุญตักบาตรและเลี้ยงพระประจำหมู่บ้านของตน  เรื่องการแต่งตัว จะแต่งตัวด้วยเสื้อผ้าที่สะอาดสวยงามมิดชิดเหมาะแก่การไปวัดของชาวบ้าน 

ก่อพระเจดีย์ทราย ใน สมัยก่อนทีเรื่องเล่าขานกันว่าทุกคนเมื่อเข้าวัดมาแล้วเวลาเดินออกจากวัดจะ มีเม็ดทรายติดเท้าออกไปด้วยเพราะฉะนั้นเพื่อเป็นการเติมเต็มจึงมีการขนทราย เข้าวัดหรือการก่อพระเจดีย์ทรายนั้นเองแต่ถึงอย่างไรแล้วการก่อพระเจดีย์ ทรายก็เป็นเพียงกิจกรรมอย่างหนึ่งที่ให้ชาวบ้านมีส่วนร่วมกันทำเพราะตอน เย็นๆชาวบ้านก็จะพากันไปที่ท่าน้ำแล้วขนทรายกันมาคนละถังเพื่อนำทรายมาก่อ เป็นพระเจดีย์นั่นถือว่าเป็นกิจกรรมอย่างหนึ่งที่จะให้ชาวบ้านมีความสามัคคี กรมเกลียวเพราะเมื่อขนทรายเข้าวัดแล้วทรายก็จะล้นวัดพระสงฆ์ก็จะนำทรายที่ ชาวบ้านขนมานำไปคืนสู่แม่น้ำดังเดิมเพราะไม่รู้จะเก็บไว้ทำอะไรเพราะฉะนั้น แล้วเวลาขนทรายเข้าวัดควรจะขนเพียงแค่เล็กน้อยเท่านั้นพอเพราะจะสร้างความ ลำบากให้พระเณรในภายหลัง

สรงน้ำ รดน้ำ และเล่นน้ำ การ สรงน้ำพระพุทธรูป มีดอกไม้ ธูปเทียน ไปบูชา แล้วเอาน้ำอบไปประพรมที่องค์พระ ทำเป็นสังเขปพอเป็นพิธีว่าได้แสดงความเคารพบูชาและสรงน้ำท่านในวันขึ้นปี ใหม่แล้ว เมื่ออัญเชิญพระพุทธรูปมา ก็มีการแห่แหนกันอย่างสนุกสนาน สรงน้ำพระพุทธรูปแล้วก็มีการสรงน้ำพระสงฆ์ โดยมากมักเป็นสมภารเจ้าวัดเป็นการสรงน้ำจริงๆ สรงเสร็จครองไตรจีวรใหม่ที่อุบาสกอุบาสิกานำ มาถวาย ท่านก็ขึ้นธรรมาสน์เทศน์อำนวยพรปีใหม่ให้แก่ผู้ที่ไปสรงน้ำ นอกจากนี้ยังมีการ รดน้ำญาติผู้ใหญ่ หรือผู้ซึ่งเป็นที่เคารพนับถือ เพื่อขอศีลขอพรตามประเพณี

 

วันสงกรานต์

 

เกร็ดน่ารู้เกี่ยวกับวันสงกรานต์

ในวันสงกรานต์ของประเทศไทยในแต่ละภาคจะมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันออกไป ดังนี้

  –  สงกรานต์ภาคกลาง

13 เมษายน จะเรียกว่า “วันมหาสงกรานต์” และถือเป็นวันผู้สูงอายุแห่งชาติอีกด้วย

14 เมษายน จะเรียกว่า “วันเนา” และถือเป็นวันครอบครัว

15 เมษายน จะเรียกว่า “วันเถลิงศก” ถือว่าเป็นวันเริ่มจุลศักราชใหม่

   – สงกรานต์ภาคเหนือ

13 เมษายน จะเรียกว่า “วันสงขารล่อง” ความหมายว่า อายุสิ้นปีหมดไปอีกปี

14 เมษายน จะเรียกว่า “วันเน่า” วันที่ห้ามพูดคำหยาบคาย

15 เมษายน จะเรียกว่า “วันพญาวัน” ถือว่าเป็นวันเริ่มจุลศักราชใหม่

   – สงกรานต์ภาคใต้

13 เมษายน จะเรียกว่า “เจ้าเมืองเก่า” เชื่อกันว่าวันที่เทวดารักษาบ้านเมืองจะกลับบนสวรรค์

14 เมษายน จะเรียกว่า “วันว่าง” วันที่ปราศจากเทวดารักษาเมือง

15 เมษายน จะเรียกว่า “วันรับเจ้าเมืองใหม่” วันรับเทวดาองค์ใหม่เพื่อดูแลบ้านเมืองแทนองค์เดิม

 

สถานที่จัดงานสงกรานต์ 2561

 

ประเพณีสงกรานต์ 2561
ประเพณีสงกรานต์ 2561

ขอบคุณรูปภาพจาก : thaifest.tourismthailand

 

– สงกรานต์เมษาผ้าขาวม้า ยกสยาม กรุงเทพฯ

สัมผัสบรรยากาศ สงกรานต์ 4 ภาค ที่เนรมิตมาไว้ใจกลางสยามสแควร์ กับธีมงานแบบไทยๆ ที่ใช้ชื่อว่า ‘ใส่ชุดไทย ผ้าขาวม้า เล่นน้ำสงกรานต์’ พร้อมชมขบวนแห่พระสุดยิ่งใหญ่ การแสดงทั้ง 4 ภาค อิ่มอร่อยกับซุ้มอาหารเลิศรส
กำหนดการ : 13 – 15 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : สยามสแควร์

 

– สงกรานต์กรุงเก่า เล่นน้ำกับช้าง จ.อยุธยา

เปลี่ยนบรรยากาศเล่นน้ำกับคน แต่งชุดไทยมาเล่นน้ำสงกรานต์กับช้างที่อยุธยาดูบ้าง จะเห็นน้องช้างสาดน้ำไปมาดูแล้วน่ารักมากทีเดียว
กำหนดการ : 13 – 15 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : ถนนศรีสรรเพชญ์ อุทยานประวัติศาสตร์ และรอบเกาะเมือง

 

– งานย้อนอดีตมหาสงกรานต์กรุงเก่าสุโขทัย จ.สุโขทัย

ชมการแข่งขันการก่อเจดีย์ทราย การประกวดเทพีสงกรานต์ ขบวนแห่ล้อเกวียนโบราณจาก 12 ชุมชนเมืองเก่า และสนุกสนานกับการแข่งขันกีฬาพื้นบ้าน
กำหนดการ : 12-14 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย

 

– สงกรานต์พระประแดง จ.สมุทรปราการ

ชมความสวยงามของขบวนแห่นางสงกรานต์ ขบวนรถบุปผชาติ และขบวนสาวรามัญ-หนุ่มลอยชาย การแสดงทะแยมอญ ประเพณีการกวนกาละแม (กวันฮะกอ) การแสดงแสงสี ณ โบราณสถานป้อมแผลงไฟฟ้า และร่วมเล่นสาดน้ำอย่างเมามันส์
กำหนดการ : 20 – 22 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : บริเวณหน้าที่ว่าการอำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ

 

– ประเพณีปี๋ใหม่เมือง จ.เชียงใหม่

การประกวดเทพี-เทพบุตรสงกรานต์ การก่อเจดีย์ทราย กาดหมั้ว / การสาธิตทำขนมพื้นเมือง และรำวงล้านนาย้อนยุค
กำหนดการ : 13 – 15 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : ข่วงประตูท่าแพ และรอบคูเมือง

 

– “มหาสงกรานต์ตะปอน ตำนานแห่เกวียนผ้าพระบาท” อ.ขลุง จ.จันทบุรี

ชมพิธีบวงสรวงพระบาทผ้า / ขบวนเกวียนแห่ผ้าพระบาท / การแสดงแสง เสียง ตามรอยทัพพระเจ้าตาก / ถนนโบราณสงกรานต์บ้านตะปอน การละเล่นพื้นบ้าน และกิจกรรมการแสดงบนเวที / กิจกรรมตลาดย้อนยุค เลือกซื้ออาหาร สินค้า และผลิตภัณฑ์ท้องถิ่น / การก่อพระเจดีย์ทรายแห่งศรัทธา
กำหนดการ : 13 – 17 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : วัดตะปอนน้อย, วัดเกวียนหัก, วัดตะปอนใหญ่ จังหวัดจันทบุรี

 

– ประเพณีสุดยอดสงกรานต์อีสาน เทศกาลดอกคูน-เสียงแคน และถนนข้าวเหนียว จ.ขอนแก่น

กลับมาอีกครั้งกับงานสงกรานต์ที่ใหญ่ที่สุดในภาคอีสาน ซึ่งจัดขึ้นบริเวณ ถนนข้าวเหนียว ในจ.ขอนแก่น โดยปี 2561 มาในธีม “สาดคักคัก สาดให้ม่วน” จัดหนัก จัดยาว 1 อาทิตย์เลยทีเดียว
กำหนดการ : 8 – 15 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : บริเวณบึงแก่นนคร และถนนศรีจันทร์ (ถนนข้าวเหนียว) อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น

 

– งานประเพณีก่อพระทราย วันไหลบางแสน จ.ชลบุรี

ประเพณีก่อทรายวันไหลบางแสน หรือ วันไหลบางแสน เป็นประเพณีที่ชาวตำบลแสนสุข ปฏิบัติสืบต่อกันมายาวนาน มักจัดขึ้นหลังวันสงกรานต์เล็กน้อย ภายในงานมีกิจกรรมสนุกๆ มากมาย ทั้งประกวดพระทรายวันไหลบางแสน การแข่งขันกีฬาพื้นบ้าน การแข่งขันชกมวยทะเล แข่งขันแกะหอยนางรม และจำหน่ายอาหาร
กำหนดการ : 16 – 17 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : หาดบางแสน อำเภอเมือง จังหวัดชลบุรี

 

– งานประเพณีสงกรานต์ และมิดไนท์สงกรานต์ อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา

แหล่งเล่นน้ำสงกรานต์ของหลากเชื้อชาติ โดยเฉพาะชาวมาเลเซีย และสิงคโปร์ ที่เข้ามาเที่ยวสงกรานต์บ้านเราอย่างคึกคักทุกปี
กำหนดการ : 12 – 15 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : บริเวณถนนนิพัทธ์อุทิศ 3, ถนนเสน่หานุสรณ์ แยกธรรมนูญวิถี และวัดมหัตตมังคลาราม อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

 

– ประเพณีสงกรานต์มอญสังขละบุรี จ.กาญจนบุรี

มีกิจกรรมที่น่าสนใจหลายอย่าง เช่น ประเพณีขนทรายเข้าวัดและก่อกองทรายขนาดใหญ่เพียงองค์เดียว / การขนน้ำไปอาบให้พ่อแม่ที่ไปถือศีลอยู่ที่วัด / พิธีสรงน้ำพระผ่านรางกระบอกไม้ไผ่ บริเวณลานหน้าเจดีย์พุทธคยา (จำลอง) โดยก่อนจะเริ่มพิธี ชาวบ้านจะมานอนเรียงกัน เหมือน “สะพานมนุษย์” เพื่อให้พระสงฆ์เดินย่ำไปบนหลังจนถึงที่ทำพิธี รวมถึงขบวนแห่กองผ้าป่าสงกรานต์ พิธียกฉัตรเจดีย์ทรายที่ยิ่งใหญ่สวยงาม และทานอาหารฟรีโซนออกร้านอาหารพื้นถิ่น
กำหนดการ : 15 – 16 เมษายน 2561
สถานที่จัดงาน : ลานหน้าเจดีย์พุทธคยา (จำลอง) อำเภอสังขละบุรี จังหวัดกาญจนบุรี

 

คลิกดู สถานที่จัดงานสงกรานต์ ปี 2561 ทั้งหมด